اطلاعات عمومی در مورد خبر و فرهنگ آن

 

خبر
موقعيت و تاريخچه روستاي خبر از توابع بخش مرکزي شهرستان بافت، با مختصات جغرافيايي 56 درجه و 19 دقيقه طول شرقي و 28 درجه و 49 دقيقه عرض شمالي، در 60 کيلومتري جنوب غربي شهر بافت واقع شده است. اين روستا، از شرق به کوه خبر و از جنوب به کوه ده‌پاکوئيه محدود مي‌شود. روستاي خبر، از سطح دريا 2100 متر ارتفاع دارد و آب و هواي آن، در فصل بهار و تابستان، ملايم و مطبوع و در زمستان‌ها نسبتاً سرد است. رودخانه دائمي خبر از ميان روستا عبور مي‌کند. روستاي خبر در حدود 6 قرن قدمت دارد و از روستاهاي تاريخي شهرستان بافت به شمار مي‌رود. اين روستا، از ديرباز ييلاق شهرهاي بافت و رابر بوده است. مردم روستاي خبر به زبان‌هاي ترکي و فارسي با گويش کرماني سخن مي‌گويند، مسلمان و پيرو مذهب شيعه جعفري هستند. الگوي معيشت و سکونت بنابر نتايج سرشماري سال 1375، روستاي خبر در حدود 1503 نفر جمعيت داشته است که در سال 1385، به 3000 نفر افزايش يافته است. بيشتر درآمد مردم اين روستا از فعاليت‌هاي زراعي، دامداري و باغداري تأمين مي‌شود. گروهي نيز در امور خدماتي و توليد صنايع دستي مانند قالي بافي اشتغال دارند. محصولات عمده زراعي و باغي اين روستا، شامل گندم، جو، يونجه، گردو، زردآلو، بادام، انار، انجير و آلبالو است. دامداري نيز رونق دارد و توليد انواع فرآورده‌هاي لبني مانند شير و کشک در روستا معمول است. قالي‌بافي از ديگر فعاليت‌هاي اقتصادي روستاي خبر است. روستاي خبر در کوهپايه استقرار يافته و بافت مسکوني متمرکزي دارد. کالبد روستا از معماري بومي و اقليم کويري و کوهپايه‌اي تأثير پذيرفته است. خانه‌هاي روستا، عموماً با استفاده از مصالح آجر، خشت و سنگ ساخته شده‌اند. بخشي از بافت روستا کاملاً قديمي و سنتي با خانه‌هاي کاهگلي است. راه‌هاي دسترسي درون روستا، عمدتاً با درختان زيبا محصور شده‌اند. هماهنگي چشم‌اندازهاي طبيعي، کوه‌هاي زيبا، سرسبزي درختان و بافت مسکوني روستا، جلوه‌هاي ويژه‌اي به اين روستاي ييلاقي بخشيده‌اند. جاذبه‌هاي گردشگري مهم‌ترين جاذبه‌هاي گردشگري اين روستا، منطقه حفاظت شده حيات وحش آن است. اين پارک ملي و بين‌المللي، جاذبه‌ها و ويژگي‌هاي منحصر به فرد طبيعي دارد. منطقه حفاظت شده خبر: پارک ملي خبر در 45 کيلومتري جنوب شهر بافت واقع شده است. حاشيه جنوبي پارک در فاصله 37 کيلومتري حاجي آباد، از توابع استان هرمزگان قرار دارد و در حال حاضر، جاده شوسه‌اي ارتباط اين شهر با منطقه را برقرار مي‌کند. مساحت اين پارک تقريباً 120 هزار هکتار است. اين پارک از ارتفاعات برف‌گير و مرتفع کوه خبر و دامنه سرسبز آن آغاز و به دشت‌ها و چراگاه‌هاي ارتفاعات نيمه گرمسيري جنوبي با اقليمي متنوع ختم مي‌شود. اين منطقه شش ايستگاه هواشناسي با پراکنش متفاوت دارد. استخراج ذخاير انواع سنگ‌هاي مرمريت پارک به منظور حفظ تعادل اکوسيستم آن، ممنوع است. آثاري از ذخاير سرب و روي نيز در نواحي کوه درنيان، جنوب روچون کوه، اسماعيل آباد و مزار بالا ديده مي‌شود. تنوع آب و هوايي سردسيري، معتدل و گرمسيري نقاط مختلف پارک، موجب تشکيل سيستم‌هاي اکولوژيکي متعدد شده و زيستگاه گونه‌هاي متنوع گياهي و جانوري را به وجود آورده است. کوه خبر با دامنه‌هاي سرسبز، دشت‌ها، چراگاه‌ها، قله‌ها و اقليم‌هاي نيمه گرمسيري، معتدل و گرمسيري در هر فصل و گوشه‌اي از طبيعت اعجاب‌آور خود، پوشش گياهي و گونه‌هاي جانوري متنوعي را به نمايش مي‌گذارد. بخش اعظم اين منطقه مرتفع، پناهگاه جانوران گوناگون است. کوه بزرگ (با ارتفاع 3845) و کوچک خبر، در شمال غربي به صورت منفرد واقع شده‌اند. مابقي ارتفاعات به صورت رشته کوهي از شمال شرقي تا جنوب غربي کشيده شده‌اند. پست‌ترين نقطه اين منطقه حفاظت شده در حدود هزار متر از سطح دريا ارتفاع دارد. اين منطقه، دره‌هاي بسياري دارد که از مهم‌ترين آن‌ها مي‌توان به دره شاه ولايت، دره خبر، دهنه گردو و ... اشاره کرد. دو قله اصلي چاه برف و برج شوم از ديگر جلوه‌هاي طبيعي منطقه خبر است. غار شب‌پره که در کوه خبر واقع شده، شبيه تالار بزرگي است که 40 متر ارتفاع و 20 متر پهنا دارد ديواره‌هاي غار صيقلي است. در اين پناهگاه حيات وحش، دشت‌هاي مرکزي، دق عليجان، ميل زنگي و ... وجود دارد که زيستگاه انواع جانوران مي‌باشند. آب‌هاي سطحي آن به دليل ريزش‌هاي اندک جوي، بسيار کم است و در بيشتر ايام سال، آب مورد نياز آن از طريق چشمه‌ها، رودخانه‌هاي فصلي، چاه‌ها، قنات‌ها و ريزابه‌هاي موقتي تأمين مي‌شود. گونه‌هاي مهم گياهي پارک ملي خبر شامل کيکم، بنه، زرشک، انار شيطان، ارس، زيتون، بادام کوهي، بارهنگ، بومادران، زنبق وحشي و گل ماهور مي‌باشد. از گونه‌هاي جانوري اين منطقه مي‌توان به جبير، قوچ و ميش، کل و بز، رودک عسل خوار، سوري، دارکوب، تيهو، شکم سياه، هوبره، انواع چکچک، فلامينگو، اردک سبز، آبچليک، کمرکولي، باقرقره و کبک اشاره کرد. جمعيتي از گورخر ايراني نيز تا سال 1341 در دشت دق عليجان زندگي مي‌کرده‌اند که متأسفانه از آن سال به بعد، در منطقه، ديده نشده است. پناهگاه حيات وحش روچون: اين پناهگاه، در امتداد بوستان ملي خبر قرار دارد و در وسعتي برابر با 50 هکتار گسترده شده است. پوشش گياهي و جنگل‌هاي فراوان، اين پناهگاه را به زيستگاهي امن براي جانوران گوناگون تبديل کرده است. مجموعه بوستان ملي و پناهگاه‌هاي خبر و روچون، سه نوع آب و هواي سردسيري، گرمسيري و معتدل دارند که تنوع جالبي از انواع گونه‌هاي گياهي و جانوري را در خود جاي داده‌اند. منطقه عشايرنشين خبر: محل اسکان عشاير در 30 کيلومتري خبر قرار دارد. قلمرو عشايرنشين خبر از چشم‌اندازهاي منحصر به فرد زيست بوم عشاير کرمان است که همه ساله در زمان کوچ، گردشگران و کوهنوردان بسياري را به سوي خود جذب مي‌کند. از ديگر جاذبه‌هاي روستاي خبر مي‌توان به زيارتگاه شاه ولايت اشاره کرد. که از احترام ويژه‌اي در ميان مردم برخوردار است و بناي آن نيز واجد ارزش‌هاي تاريخي و هنري است. از آئين‌هاي ويژه روستاي خبر مي‌توان به مراسم باران خواهي، مراسم ويژه ايام نوروز، اعياد مذهبي و ايام يلدا و چهارشنبه سوري و نيز عزاداري در ماه‌هاي محرم و رمضان اشاره کرد. گردوبازي، تخم‌مرغ بازي و چوب بازي از بازي‌هاي رايج در روستاي خبر است. پوشاک مردم روستاي خبر، همانند پوشاک رايج مردم شهرهاي پيرامون است، گروهي از زنان و مردان ميانسال از لباس‌هاي سنتي محلي استفاده مي‌کنند. سوغات روستاي خبر، مشتمل بر خشکبار، گردو، بادام و قاليچه‌هاي دست‌بافت است. قالي‌بافي، مهم‌ترين صنعت دستي اين روستاست. نقوش قالي و قاليچه‌هاي اين روستا، از نقوش بسيار زيباي قالي‌هاي عشايري منطقه است. ساير محصولات پشمي مانند چادرهاي عشايري و زينت‌آلات، از ديگر صنايع دستي اين روستا است. از غذاهاي محلي و مورد توجه گردشگران اين روستا مي‌توان به کشک بادمجان، بز قورمه و انواع کباب اشاره کرد. دسترسي: روستاي خبر، از طريق شهر بافت، با جاده‌اي آسفالت قابل دسترسي است. منبـــع: http://www.iranchto.ir/WebForms/Fa/Tourism/TourismInfo.aspx?ID=491